17^e zondag door het jaar A   2026 Mariënkroon.

INLEIDING

Vakantie: mensen gaan op zoek naar een vakantieparadijs en hebben daar veel voor over: een lange reis, misschien lang in de file staan, een dure vliegreis met lange wachttijden op het vliegveld, de ongemakken van kamperen. Hebben we ook veel over voor het Rijk Gods, voor een aards paradijs voor alle mensen?

Vandaag vertel ik u enkele eigen vakantie-ervaringen:

INLEIDING OP DE LEZINGEN

De eerste lezing is uit het boek Koningen. Na de bevrijding uit Egypte is in Israël het koningschap ingevoerd. De eerste koning was Saul. Hij was geen goede koning. De tweede koning was de meest bekende koning David. Hij heeft veel oorlog gevoerd om Israël uit handen te houden van vijanden. De derde koning was Salomo. Hij leefde in de 10^e eeuw voor Christus. In de eerste 2 hoofdstukken van dit boek wordt beschreven hoe machtig en rijk hij was. Hij was een goed bestuurder en heeft de tempel in Jeruzalem laten bouwen. Hoofdstuk 3 gaat over zijn wijsheid, zijn geloof en zijn vroomheid. In die tijd was de koning ook de hoogste rechter in het land. Op het eind van het stukje dat we gaan horen staat dat hij heel anders was dan de koningen van omliggende landen. Die heidense koningen streefden naar macht, rijkdom, een lang leven en verlangden naar de dood van hun vijanden. Salomo niet. Wat hij wel verlangde gaan we nu horen. In onze taal komen we zijn naam nog tegen in het begrip Salomonsoordeel.

PREEK

Vakantie: veel mensen gaan op zoek naar het mooiste vakantieparadijs. Ze gaan al maanden van tevoren bladeren in de reisgidsen op zoek naar tropische eilanden met strakblauwe hemel en parelwitte stranden. Of ze zoeken op internet.

Ik wil u nu een paar bijzondere vakantie-ervaringen vertellen.

Ik was in juni op vakantie met een vriend die een prachtige auto had. Hij was daar heel trots op. Hij had daar al zijn geld in gestoken. Hij poetste hem daarom ook bijna elke dag op.

Op vakantie werden we uitgenodigd een oud huis te bekijken. Daarin was een wijnkelder met een enorm aantal wijnflessen. Dordognes. Trots liet de eigenaar een paar flessen zien met hele oude etiketten, nauwelijks nog leesbaar. De flessen waren tientallen jaren oud. Waarschijnlijk niet meer te drinken. Maar ze zouden wel een paar honderd euro waard zijn. Het waren de pareltjes van zijn verzameling. Gewoon om mee te pronken.

Mijn vriend heeft sinds kort ook een nieuwe vriendin. Daar had hij ook alles voor over: hij betaalde haar vakantieverblijf, trakteerde haar op etentjes en betaalde voor haar alle toegangs- en reiskosten.

Dat zie je altijd bij geliefden: de één heeft alles over voor de ander. Ze geven elkaar mooie cadeaus, bijvoorbeeld een ring met een parel er in. Dat doet me direct denken aan het evangelie waarin Jezus het Rijk Gods vergelijkt met een koopman op zoek naar mooie parels. Toen hij er één gevonden had, verkocht hij alles wat hij bezat en kocht haar.

Een andere ervaring ik was de afgelopen weken met Thijs van Zaal op vakantie. In de herberg waar wij een appartement huurden was ook een restaurant. Daar stonden menukaarten op tafel. Op die menukaarten en ook op de servetten stond een hele mooie tekst: “Viele Schätze beherbergt unser Haus. Der Kostbarste darunter aber bist Du, als unsere Gast”. Vertaald; Ons Huis herbergt vele schatten. De kostbaarste daaronder echter bent u, als onze gast”.

Dat doet me weer denken aan de vergelijking uit het evangelie van vandaag waarin Jezus het Koninkrijk van God vergelijkt met een man die een schat in een akker vond en alles verkocht wat hij bezat om die akker te kopen.

En het deed me denken aan de Heilige Laurentius, patroon van ons bisdom. Hij was diaken van Rome, in de tijd van de christenvervolgingen. De keizer dacht dat de kerk heel rijk was. Hij liet hij Laurentius bij zich komen en eiste die rijkdommen op. De volgende dag kwam Laurentius met een grote groep armen uit de stad naar de keizer toe en zei: “Dit zijn de schatten van de kerk”.

De schat die we op vakantie zoeken is de rust, de stilte, de ontspanning, de natuur. Moeten we daarvoor verre reizen maken? Nee. Ook Nederland heeft prachtige natuur. En bovenal mensen vol wijsheid, gastvrijheid, vriendelijkheid en behulpzaamheid.

In de eerste lezing hoorden we wat Salomon zag als de kostbaarste schat in het leven: geen rijkdom, geen macht over zijn vijanden, geen lang leven, maar wijsheid. Wijsheid om onderscheid te maken tussen goed en kwaad. Wijsheid om recht te spreken. Want koningen waren in die tijd ook de opperste rechters.

Niet iedereen kan op vakantie. Voor hen de volgende chassidische vertelling:

DE SCHAT 

Rabbi Eisik, de zoon van rabbi Jekel in Krakau leefde jaren in moeite en zorgen, die echter zijn Godsvertrouwen niet aan het wankelen brachten. - Eens kreeg hij in een droom de opdracht om in de stad Praag bij een brug, die naar het koninklijk slot voerde, naar een schat te zoeken.

Toen de droom voor de derde keer terugkwam maakte rabbi Eisik zich gereed en trok naar Praag. Maar aan de brug stonden dag en nacht wachtposten, en zo durfde hij niet aan het graven te gaan. Toch kwam hij iedere morgen naar de brug en liep daar rond tot de avond.

De kapitein van de wacht, opmerkzaam geworden op zijn manier van doen, vroeg hem tenslotte heel vriendelijk of hij hier iets zocht of op iemand wachtte. Rabbi Eisik vertelde wat voor droom hem uit dat vreemde land hierheen gebracht had.

De kapitein lachte: "En toen ben jij, arme kerel met je kapotte zolen ter wille van een droom helemaal hiernaartoe gekomen!

Ja, ja, als je maar in dromen gelooft. Dan zou ik ook op stap hebben moeten gaan, toen ik eens in een droom de opdracht kreeg naar Krakau te gaan en daar in de kamer van een jood, een zekere Eisik, de zoon van Jekel, onder de kachel naar een schat te graven. Stel je voor: Eisik, de zoon van Jekel. Ik zie me daar ginds al alle huizen ondersteboven halen, waar de ene helft van de joden Eisik heet en de andere helft Jekel”. Hij lachte.

Rabbi Eisik maakte een buiging, begreep het verhaal, liep naar huis en groef de schat op onder zijn kachel. En hij bouwde er een bedehuis van, genaamd: Synagoge van Reb Eisik, zoon van Jeke1.

(uit: Martin Buber, Chassidische vertellingen, uitg.Service, p.505)

Wat wil dit verhaal ons vertellen? Welke wijsheid zit erin? Het Rijk der hemelen is overal te vinden. Ook in eigen huis en eigen omgeving. Laten we er elke dag weer naar op zoek gaan en er alles voor over hebben die schat te vinden en op te graven.

SLOTWOORD:

Ik vertel ook nog een ervaring van 4 jaar geleden, toen ik met de trein naar Zuid Tirol ging om een fietstocht te maken door de Dolomieten.

Na een eerste kleine fietstocht lagen in een dorpskerkje opgerolde bijbelteksten om mee te nemen. Ik vond: Sorge im Herzen bedrückt den Menschen, aber ein freundliches Wort erfreut ihn. Spreuken 12. “Zorgen in het hart bedrukken de mensen, maar een vriendelijk woord verheugt hen.” Mooi hè, voor vakantie.

Ik stuurde deze tekst naar een zeer gelovige schoonzus en zij stuurde een andere tekst terug, die ook zij in Oostenrijk op een borduurwerk gelezen had: “zonder liefde zou het kruis te zwaar zijn en zonder kruis zou de liefde leeg zijn”

Tekst op kerkdeur kapelletje in Misurina, Dolomieten in Italië:  “Entra per pregare, esci per amare”. “Ga hier naar binnen om te bidden en kom naar buiten om te beminnen”.