Blijf in mijn liefde. (Johannes 15,9.)

door | 4 februari 2026 | Preken

Preek gehouden in de PKN-kerk van De Stroom te Moordrecht aan het einde van de Bidweek voor de Eenheid van de Christenen

op 25 januari 2026

Vandaag sta ik hier voor het eerst als voorganger. Maar ik heb al ruim 20 jaar een band met deze gemeente. In 2005 maakte ik namelijk een fietstocht met uw gemeentelid Jacob Bikker. Op deze fiets. Kijk eens naar dit fietswiel:

Een fietswiel is een prachtig beeld van ons geloof én van de oecumene:

As = Jezus. Wij zijn de spaken. Naarmate we dichter bij Jezus komen, komen we ook dichter bij elkaar. Als we met Hem verbonden blijven, dan komen we vooruit. Als een spaak losbreekt van de as, werkt die niet meer mee en kan weggegooid worden. Als er veel spaken kapotgaan, komt er een slag in het wiel en gaat de fiets steeds moeizamer vooruit. Het wiel kun je zien als de aarde: “We zijn wel in de wereld, maar niet van de wereld”. Joh.17,16

God roept mensen bij naam. Individueel. Dat staat voorop. U, ik, wij zijn allemaal op een bepaald moment in ons leven geroepen om Jezus te volgen. Op verschillende manieren. Misschien van jongs af aan doordat God ons uit gelovige ouders geboren liet worden, misschien door een plotselinge bekering, misschien door een eigen zoektocht naar de zin van je leven of naar de waarheid.

Maar als we Jezus eenmaal volgen, komen we vanzelf in een gemeenschap terecht. Een geloofsgemeenschap, een kerkgemeenschap. En voor de vele kerken geldt hetzelfde als voor individuele gelovigen: hoe dichter we bij Jezus komen, hoe dichter we ook bij elkaar komen.

Deze week worden we uitgedaagd om te leven en te werken voor de eenheid van de christenen. De scheiding tussen gelovigen vormt een grote wonde, die genezen moet worden door onze inzet om elkaar te leren kennen, te waarderen en samen te getuigen van het Evangelie.

Thema: Blijf in mijn liefde. (Johannes 15,9).

Met zijn woorden laat Jezus ons de stappen zien die we moeten zetten. Op de eerste plaats: in Hem “blijven”, in zijn liefde. Dat is een uitnodiging om onze persoonlijke relatie met Hem te versterken, ons leven aan Hem toe te vertrouwen. Want Jezus blijft altijd met óns.

Tegelijk roepen deze woorden ons op om Jezus te volgen, om net als Hij van ons leven een geschenk te maken voor de Vader en voor de mensen. Hij nodigt ons uit Hem na te volgen in de liefde voor iedereen met wie we een groot of klein deel van de dag doorbrengen, en dat te doen met edelmoedigheid en belangeloosheid, om “veel vrucht” te dragen. “Als jullie in Mij blijven, zullen jullie veel vrucht dragen.” (Joh.15,16)

Van grote actualiteit getuigen de woorden van Chiara Lubich, de stichteres van de oecumenische Focolarebeweging, die zij uitsprak in Genève tijdens de viering van de Dag van de Reformatie in oktober 2002: “Hoe groot is de behoefte aan liefde in de wereld! Jezus heeft gezegd dat de wereld ons als christenen zou herkennen door de wederzijdse liefde, door de eenheid: Joh 13, 35 : ‘Aan jullie liefde voor elkaar zal iedereen zien dat jullie mijn leerlingen zijn’. Dat is ook een oproep voor alle Kerken om de eenheid, die al vele eeuwen lang verbroken is, te herstellen. Dit is de hervorming bij uitstek!

Dit is wat de Hemel van ons vraagt. Het is de eerste stap in de richting van de universele broederschap. De wereld zal geloven wanneer wij verenigd zijn. Jezus heeft het gezegd: ‘Dat allen één mogen zijn, opdat de wereld gelove’ (vgl. Joh 17, 21). En ook al zullen we het zelf misschien niet gerealiseerd zien, we vragen God de genade dat we het tenminste kunnen voorbereiden.”

De eerste stap in de richting van universele broederschap. Daarover heeft de paus Franciscus een encycliek geschreven. Fratelli tutti: allen broeders. Daarin zegt hij onder andere:

8: Laten we dromen als één mensheid, …, als kinderen van ditzelfde land, ieder met de rijkdom van zijn geloof of zijn overtuigingen, ieder met zijn eigen stem, alle broeders en zusters.

92 in de eerste plaats is er liefde. Er zijn echter gelovigen die denken dat hun grootheid ligt in het opleggen van hun ideologieën aan anderen, of in de gewelddadige verdediging van de waarheid, of in grote demonstraties van kracht.

94:  De liefde spoort ons aan om het beste voor de ander te zoeken.

95  Niemand wordt volwassen of bereikt zijn of haar volheid door zich te isoleren. …Jezus zei ons: “Jullie zijn allemaal broeders”. (Mt. 23, 8.).

203 Een authentieke sociale dialoog veronderstelt het vermogen om het standpunt van de ander te respecteren,.. “in een ware geest van dialoog wordt men gevoed door de ander te begrijpen, zelfs als men het niet als zijn eigen overtuiging kan nemen. Op die manier wordt het mogelijk om oprecht te zijn, niet te verbergen wat we geloven, … om contactpunten te zoeken, en vooral om te werken en samen te werken” …. einde citaat Fratelli tutti.

Deze wijze van dialoog en eenheid zoeken heeft geresulteerd in een bisschoppensynode over een synodale katholieke kerk waarin kardinalen en leken, mannen en vrouwen, naar elkaar luisterden zonder elkaar te mogen tegenspreken. Mijn wilde zo luisteren naar de Heilige Geest.

Zoals God tot Abraham zegt: “Ik zal u zegenen, zodat u een zegen voor anderen zult zijn. Door u zal zegen komen over alle geslachten op aarde”.

Dat geldt voor iedere gelovige die met Jezus verbonden blijft, maar ook voor de verschillende kerken. We kunnen elkaar met al onze verschillen tot zegen zijn. Diversiteit is een verrijking.

Ik spreek nog wel eens mensen die gelovig zijn, maar een levenspartner ontmoeten die geen christen is of zelfs niet gelovig is. Ze vragen zich dan af of ze met zo iemand kunnen trouwen. Mijn antwoord is dan: jazeker; als jij je er dan maar van bewust bent dat jij Gods middel, Gods instrument bent om die levenspartner te zegenen.

Blijf in Jezus’ liefde, dan kun je ook met de medemens, christen of niet, in liefde blijven leven.